De strijd tegen het water: de Oosterscheldekering

Nederland ligt voor een belangrijk deel onder zeeniveau. Als gevolg van de opwarming van de aarde stijgt het zeewater. 

West-Nederland daalt langzaam, zodat het water steeds hoger boven het land uitrijst. Zonder dijken en duinen zou 66% van Nederland regelmatig overstromen. Echter, de traditionele dijken voldoen niet meer op alle plekken. Zeventig jaar na de stormvloed die in Zeeland en Zuid-Holland vele slachtoffers eiste is er veel veranderd.

Getijdengebied
Het was de bedoeling om de Oosterschelde met een dam af te sluiten. Verder dan vijf kilometer kwam men niet. Wetenschap, visserij en milieubewegingen zetten zich in voor het behoud van de Oosterschelde als getijdengebied. Als natuurgebied is de Oosterschelde uniek. Het zeewater biedt een overvloed aan voedsel, vissen hebben hier hun kraamkamers en er worden oesters en mosselen gekweekt. Slikken, schorren en zandplaten vormen een belangrijk leefgebied voor vogels. Met het afsluiten van de Oosterschelde zou Nederland dat voor altijd kwijt zijn. Het water zou immers zoet worden.

Oosterscheldekering
De discussie leidde in 1975 tot de beslissing een stormvloedkering met beweegbare schuiven aan te leggen. De kering bestaat uit pijlers met daar tussenin 65 beweegbare stalen schuiven. Onder normale omstandigheden zijn die schuiven open, bij hoge stormvloed worden ze gesloten. De bouw van de kering was bijzonder specialistisch werk en nam veel tijd in beslag. Alleen al de bouw van één pijler met een hoogte van 30 tot 40 meter, nam 1,5 jaar in beslag. Iedere twee weken begon de bouwcombinatie aan een nieuwe pijler. In een jaar tijd werden alle pijlers geplaatst en was het tijd voor de volgende mega klus. Vijf miljoen ton natuursteen werd zorgvuldig de pijlers gelegd om de stevigheid te verhogen. Nederland heeft geen natuursteen en vier jaar lang voeren schepen uit o.a. Duitsland en Scandinavië naar de Oosterschelde met een lading natuursteen.

Bij extreem hoog water dicht
Het wegdek is aangebracht over de kokers met aandrijvings- en bedieningsapparatuur voor de schuiven. Die schuiven zijn tussen de zes en twaalf meter hoog en bestaan uit stalen buizen met een dunne beplating aan de zijde van de Oosterschelde. Het sluiten van de grootste schuif, in Roompot, duurt 82 minuten. De schuiven gaan gemiddeld twee keer per jaar omlaag vanwege extreem hoge waterstand. Dat gebeurt ruim van de voren. De bediening van de Oosterscheldekering gebeurt vanuit het ir. J.W. Topshuis, dat op Neeltje Jans, het voormalige werkeiland, staat.